Khoa Chăm sóc Sức khỏe – Cao đẳng Đại Việt Sài Gòn chia sẻ kiến thức về sốt xuất huyết, từ triệu chứng, dấu hiệu cảnh báo đến cách phòng bệnh, diệt lăng quăng và tránh muỗi đốt, giúp sinh viên và cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe.
Sốt xuất huyết là một bệnh truyền nhiễm do vi-rút Dengue gây ra và được truyền chủ yếu qua muỗi vằn. Bệnh có thể gặp ở nhiều lứa tuổi và diễn biến từ nhẹ đến nặng. Đáng lưu ý, một số trường hợp có thể chuyển nặng nhanh chóng nếu không được phát hiện và theo dõi kịp thời. Trong cuộc sống hằng ngày, những thói quen tưởng chừng rất đơn giản như loại bỏ nơi muỗi sinh sản, phòng tránh muỗi đốt và chủ động theo dõi sức khỏe khi có triệu chứng nghi ngờ đóng vai trò quan trọng trong phòng chống sốt xuất huyết. Khoa Chăm sóc Sức khỏe – Trường Cao đẳng Đại Việt Sài Gòn chia sẻ một số kiến thức cơ bản giúp sinh viên, phụ huynh và cộng đồng hiểu đúng – phòng đúng – chủ động bảo vệ sức khỏe.

1. SỐT XUẤT HUYẾT LÀ GÌ?
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh do vi-rút Dengue gây ra. Vi-rút được truyền sang người chủ yếu thông qua vết đốt của muỗi Aedes, thường được gọi là muỗi vằn.
Muỗi truyền bệnh có thể sinh sản ở những vật dụng chứa nước quanh nhà như:
- Xô, chậu, lu, khạp chứa nước.
- Bình hoa, lọ hoa có nước.
- Chai, lọ, lon hoặc vật dụng phế thải có khả năng đọng nước.
- Lốp xe cũ.
- Các dụng cụ chứa nước không được che đậy.
- Những vị trí nhỏ có nước đọng trong và xung quanh nhà.
Điều quan trọng là không cần một lượng nước lớn để muỗi sinh sản. Vì vậy, việc kiểm tra và loại bỏ các điểm có nước đọng thường xuyên là một trong những biện pháp phòng bệnh thiết thực nhất.
2. VÌ SAO CẦN CHỦ ĐỘNG PHÒNG SỐT XUẤT HUYẾT?
Sốt xuất huyết có thể khởi đầu với những biểu hiện tương đối giống nhiều bệnh khác, đặc biệt là sốt và mệt mỏi. Chính vì vậy, người bệnh có thể dễ chủ quan hoặc tự điều trị mà không theo dõi đầy đủ.
Một điểm cần đặc biệt lưu ý là khi người bệnh bắt đầu hạ sốt chưa chắc đã hoàn toàn an toàn. Một số trường hợp có thể xuất hiện dấu hiệu cảnh báo hoặc chuyển nặng trong giai đoạn này.
Do đó, khi có biểu hiện nghi ngờ sốt xuất huyết, người bệnh cần:
Theo dõi triệu chứng → thăm khám khi cần → tuân thủ hướng dẫn của nhân viên y tế → không tự ý sử dụng thuốc không phù hợp.
3. NHỮNG DẤU HIỆU THƯỜNG GẶP
Ở giai đoạn đầu, sốt xuất huyết thường có thể biểu hiện bằng:
Sốt
Người bệnh có thể sốt cao, thường khởi phát tương đối đột ngột.
Đau đầu
Có thể xuất hiện đau đầu, cảm giác mệt mỏi, khó chịu.
Đau phía sau mắt
Một số người bệnh có cảm giác đau hoặc khó chịu vùng phía sau mắt.
Đau mỏi cơ, khớp
Cơ thể có thể mệt mỏi, đau nhức cơ hoặc khớp.
Buồn nôn hoặc nôn
Một số trường hợp xuất hiện cảm giác buồn nôn, nôn hoặc ăn uống kém.
Phát ban
Một số người bệnh có thể xuất hiện ban trên da.
Lưu ý: Các triệu chứng trên không phải lúc nào cũng xuất hiện đầy đủ và có thể tương đồng với nhiều bệnh lý khác. Vì vậy, không nên chỉ dựa vào triệu chứng để tự khẳng định mình mắc sốt xuất huyết.
4. DẤU HIỆU CẢNH BÁO CẦN ĐẶC BIỆT LƯU Ý
Một số dấu hiệu có thể cho thấy bệnh đang diễn biến nặng và cần được đánh giá y tế ngay.
Người bệnh cần đặc biệt chú ý khi có:
- Đau bụng nhiều hoặc đau bụng liên tục.
- Nôn nhiều hoặc nôn dai dẳng.
- Chảy máu bất thường.
- Nôn ra máu hoặc đi ngoài phân có máu.
- Lừ đừ, bứt rứt hoặc thay đổi trạng thái tinh thần.
- Khó thở.
- Tay chân lạnh, da lạnh hoặc ẩm.
- Tiểu ít.
- Cảm giác yếu nhiều hoặc tình trạng sức khỏe xấu đi nhanh chóng.
Đặc biệt: Nếu người đang sốt xuất hiện các dấu hiệu bất thường hoặc có dấu hiệu cảnh báo, cần đến cơ sở y tế để được đánh giá và xử trí kịp thời, không nên tiếp tục tự theo dõi tại nhà.
5. GIAI ĐOẠN HẠ SỐT KHÔNG CÓ NGHĨA LÀ ĐÃ KHỎI BỆNH
Đây là một trong những thông tin quan trọng mà cộng đồng cần biết.
Nhiều người có tâm lý:
“Hết sốt rồi thì chắc là khỏi.”
Tuy nhiên, với sốt xuất huyết, giai đoạn hạ sốt vẫn cần được theo dõi cẩn thận.
Một số trường hợp có thể xuất hiện dấu hiệu cảnh báo trong thời điểm này. Vì vậy, người bệnh và gia đình cần tiếp tục theo dõi tình trạng sức khỏe và thực hiện đúng hướng dẫn của nhân viên y tế.
Hạ sốt không đồng nghĩa với việc có thể chủ quan.
6. KHI NGHI NGỜ SỐT XUẤT HUYẾT, NÊN LÀM GÌ?
1. Theo dõi nhiệt độ và tình trạng sức khỏe
Ghi nhận diễn biến sốt, khả năng ăn uống, uống nước, tình trạng nôn ói, đau bụng và các biểu hiện bất thường khác.
2. Uống đủ nước theo hướng dẫn
Bù nước phù hợp là một phần quan trọng trong chăm sóc người bệnh. Có thể sử dụng nước lọc, dung dịch điện giải hoặc các loại thức uống phù hợp theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
3. Nghỉ ngơi
Người bệnh nên nghỉ ngơi và hạn chế các hoạt động gắng sức.
4. Thăm khám khi có triệu chứng nghi ngờ
Không nên tự chẩn đoán bệnh chỉ dựa trên biểu hiện sốt.
5. Sử dụng thuốc theo hướng dẫn
Đặc biệt, không tự ý sử dụng thuốc nếu chưa được nhân viên y tế tư vấn.
Một số thuốc có thể làm tăng nguy cơ chảy máu và không phù hợp khi nghi ngờ sốt xuất huyết. Vì vậy, việc lựa chọn thuốc hạ sốt cần tuân thủ hướng dẫn chuyên môn.
7. NHỮNG ĐIỀU KHÔNG NÊN LÀM
Khi nghi ngờ sốt xuất huyết, cần tránh tâm lý chủ quan và tự điều trị kéo dài tại nhà.
Không tự ý dùng thuốc
Đặc biệt không tự ý sử dụng các thuốc có nguy cơ làm tăng chảy máu.
Không chủ quan khi đã hạ sốt
Cần tiếp tục theo dõi vì đây có thể là giai đoạn bệnh cần được quan tâm.
Không bỏ qua dấu hiệu bất thường
Đau bụng nhiều, nôn nhiều, chảy máu, lừ đừ, khó thở hoặc tình trạng xấu đi nhanh chóng là những dấu hiệu cần được đánh giá y tế.
Không tự truyền dịch tại nhà
Việc truyền dịch cần được thực hiện khi có chỉ định và theo dõi của nhân viên y tế.
8. PHÒNG SỐT XUẤT HUYẾT: ĐỪNG CHỜ ĐẾN KHI CÓ BỆNH
Phòng sốt xuất huyết không chỉ là trách nhiệm của ngành y tế mà cần sự tham gia của mỗi gia đình, nhà trường và cộng đồng.
DIỆT MUỖI – DIỆT LĂNG QUĂNG – LOẠI BỎ NƠI MUỖI SINH SẢN
Hãy dành thời gian kiểm tra xung quanh nhà và nơi học tập để:
- Đậy kín các dụng cụ chứa nước.
- Thường xuyên thay nước ở bình hoa.
- Loại bỏ chai lọ, lon, hộp và các vật dụng có thể chứa nước.
- Thu gom và xử lý các vật phế thải có khả năng đọng nước.
- Thay nước, vệ sinh các dụng cụ chứa nước định kỳ.
- Kiểm tra những vị trí có thể tích tụ nước sau mưa.
- Phối hợp với địa phương trong các hoạt động vệ sinh môi trường và phòng chống dịch.
CHỦ ĐỘNG TRÁNH MUỖI ĐỐT
Bên cạnh việc loại bỏ nơi sinh sản của muỗi, mỗi người nên chủ động giảm nguy cơ bị muỗi đốt bằng cách:
- Mặc quần áo phù hợp, hạn chế để da tiếp xúc quá nhiều.
- Sử dụng màn khi ngủ.
- Giữ môi trường sống sạch sẽ, thông thoáng.
- Sử dụng các biện pháp xua muỗi phù hợp và an toàn theo hướng dẫn.
9. SINH VIÊN CÓ THỂ LÀM GÌ ĐỂ PHÒNG SỐT XUẤT HUYẾT?
Mỗi sinh viên đều có thể trở thành một “đại sứ sức khỏe” trong chính gia đình và cộng đồng.
Tại gia đình: Kiểm tra các vật dụng chứa nước và loại bỏ những điểm có thể trở thành nơi sinh sản của muỗi.
Tại trường học: Giữ vệ sinh khu vực học tập, không để rác thải hoặc vật dụng tạo điều kiện cho nước đọng.
Trong cộng đồng: Chia sẻ kiến thức phòng bệnh chính xác đến bạn bè và người thân.
Khi bản thân có triệu chứng: Chủ động thông báo cho gia đình, theo dõi sức khỏe và tìm kiếm sự tư vấn y tế phù hợp.
Một hành động nhỏ của mỗi người có thể góp phần tạo nên một môi trường học tập và sinh hoạt an toàn hơn cho cả cộng đồng.
* THÔNG ĐIỆP GHI NHỚ VỀ SỐT XUẤT HUYẾT

1. Không có muỗi – giảm nguy cơ lây truyền
2. Không có lăng quăng – hạn chế nơi muỗi sinh sản
3. Có triệu chứng nghi ngờ – chủ động theo dõi và thăm khám
4. Có dấu hiệu cảnh báo – cần được đánh giá y tế ngay
5. Hạ sốt – vẫn cần tiếp tục theo dõi
KHOA CHĂM SÓC SỨC KHỎE – LAN TỎA KIẾN THỨC, CHỦ ĐỘNG BẢO VỆ CỘNG ĐỒNG
Sức khỏe không chỉ được bảo vệ bằng việc điều trị khi mắc bệnh mà còn bắt đầu từ ý thức phòng bệnh mỗi ngày.
Đối với sốt xuất huyết, mỗi gia đình hãy chủ động kiểm tra môi trường sống, loại bỏ nơi muỗi sinh sản và thực hiện các biện pháp phòng tránh muỗi đốt.
Đối với mỗi sinh viên, việc trang bị kiến thức sức khỏe không chỉ giúp bảo vệ bản thân mà còn góp phần lan tỏa những hành vi đúng đến gia đình và cộng đồng.
Khoa Chăm sóc Sức khỏe – Trường Cao đẳng Đại Việt Sài Gòn hướng đến việc xây dựng môi trường học tập trong đó sinh viên không chỉ được trang bị kiến thức chuyên môn mà còn hình thành ý thức chăm sóc sức khỏe, phòng bệnh và trách nhiệm với cộng đồng.
“PHÒNG BỆNH TỪ NHỮNG ĐIỀU NHỎ NHẤT – BẢO VỆ SỨC KHỎE TỪ HÔM NAY.”
Đừng chờ đến khi có bệnh mới bắt đầu quan tâm đến sức khỏe.
Hãy cùng gia đình, nhà trường và cộng đồng diệt lăng quăng, loại bỏ nơi muỗi sinh sản và chủ động phòng chống sốt xuất huyết.
ĐĂNG KÝ TUYỂN SINH TRỰC TUYẾN TẠI ĐÂY
Trường Cao đẳng Đại Việt Sài Gòn
Hotline: 08.4444.6999 - 08.4444.7999
Website: https://daivietsaigon.edu.vn
Cơ sở đào tạo:
- 326A Nguyễn Trọng Tuyển, P. Tân Sơn Hòa, TP.HCM
- 136 Lê Văn Duyệt, P. Gia Định, TP.HCM
